Zo brengen Deventenaren hun winteravonden door
Zodra de IJsselkade in een dikke mist verdwijnt en de etalages aan de Brink hun kerstverlichting aanknippen, verandert het ritme in menig Deventer…
Zodra de IJsselkade in een dikke mist verdwijnt en de etalages aan de Brink hun kerstverlichting aanknippen, verandert het ritme in menig Deventer huishouden. Het Dickens Festijn trekt dan wel de bezoekers de binnenstad in, maar de meeste avonden spelen zich gewoon thuis af, met de kachel aan en een deken over de bank. Steeds vaker vult de digitale wereld die uren: een serie, een spelletje op de telefoon of een avondje online vermaak. Het winterse thuisblijven en het scherm zijn onlosmakelijk met elkaar verweven geraakt.
Een deel van dat vermaak speelt zich af in de hoek van het online spel. Dutch spelers die op zoek zijn naar een Casino zonder CRUKS komen terecht bij sites die buiten het Nederlandse register vallen en hun vergunning halen uit Curaçao of Malta. Zulke vergelijkingsgidsen leggen uit hoe die offshore-licenties werken, welke rol betalingen met cryptomunten spelen en hoe de bonussen zich verhouden tot die van KSA-gereguleerde sites. Voor wie dit soort ontspanning overweegt, blijft verantwoord spelen de kern van het verhaal: grenzen stellen, een vast budget aanhouden en vooral het plezier voorop zetten in plaats van het resultaat.
Streaming is de nieuwe huiskamer
Niet zo lang geleden draaide een gezellige winteravond om de televisiegids en het ene net dat toevallig iets goeds uitzond. Dat is voorgoed veranderd. In Deventer huishoudens, net als in de rest van het land, bepaalt de kijker zelf wat er op het scherm komt. Een Scandinavische misdaadserie, een Nederlandse realityshow of een documentaire over de Hanzesteden: het staat allemaal klaar met één druk op de knop.
Die verschuiving is ook in cijfers terug te zien. Onderzoek naar de bestedingen aan cultuur en media laat zien hoe fors het aandeel van digitaal vermaak binnen het huishoudbudget is gegroeid. Waar men vroeger een kaartje kocht voor de bioscoop aan de rand van de stad, gaat het geld nu naar abonnementen die het hele jaar door toegang geven tot een bibliotheek aan films en series. De bank is de nieuwe zaal geworden.
Van de bioscoop naar de bank
Het mooie aan die ontwikkeling is het gemak. Wie moe thuiskomt na een dag werken op een van de bedrijventerreinen rond Deventer, hoeft niet meer de deur uit. De verwarming staat al aan, de verlichting is gedimd en het aanbod is eindeloos. Toch zit aan dat gemak ook een keerzijde die veel kijkers inmiddels herkennen.
Het reclamevrije bingewatchen staat namelijk onder druk. Zoals berichten over het feit dat streamingdiensten naar advertenties grijpen duidelijk maken, proberen de grote namen hun inkomsten op te schroeven. Wie de laagste prijs wil, moet voortaan reclameblokken accepteren tussen de afleveringen door. Voor de kijker die net lekker in een verhaallijn zat, voelt dat als een terugkeer naar oude tijden. Het debat over wat vermaak eigenlijk mag kosten, is daarmee springlevend.
Slim omgaan met de abonnementen
Precies daarom kijken veel huishoudens kritischer naar hun maandelijkse uitgaven. Een stapel abonnementen die ongemerkt oploopt, kan flink in de papieren lopen. Er zijn gelukkig genoeg manieren om de prijs te drukken, van het delen van een account binnen de eigen regels tot het tijdelijk opzeggen van een dienst die even niet gebruikt wordt.
Veel Deventenaren hanteren inmiddels een eenvoudige strategie: ze roteren. De ene maand staat een filmdienst aan, de volgende maand een andere, afgestemd op wat er nieuw uitkomt. Zo blijft het vermaak betaalbaar zonder dat men vastzit aan vaste lasten die het hele jaar doorlopen. Het is een nuchtere, typisch Nederlandse manier om van het goede te genieten zonder de portemonnee te overbelasten.
Een breder palet aan digitaal vermaak
Streaming is natuurlijk maar één kleur in een veel breder palet. De winteravond vult zich bij de een met een puzzel-app, bij de ander met een online quiz tegen vrienden in de buurt en bij weer een ander met een potje schaak tegen iemand aan de andere kant van de wereld. De telefoon en het tablet hebben het vermaak gedemocratiseerd: alles is binnen handbereik.
Binnen dat palet valt ook het online spel om een inzet. Waar men vroeger naar een speelzaal buiten de stad reed, gebeurt dat nu vanuit de luie stoel. De opkomst van betalingen met cryptomunten heeft die wereld verder veranderd, met snellere transacties en een andere manier van omgaan met geld. Het is een ontwikkeling die past in het grotere plaatje van vermaak dat zich steeds meer digitaal afspeelt. Belangrijk blijft dat het bijzaak is: een vorm van ontspanning tussen alle andere opties door, geen doel op zich.
De balans in een lange winter
Wat al deze vormen van vermaak gemeen hebben, is dat ze de donkere maanden draaglijker maken. Tussen het bezoek aan de kerstmarkt en een wandeling langs de IJssel is er ruimte voor een avond thuis, met het scherm als venster op verhalen, spellen en gezelligheid. De kunst zit hem in de balans: genieten zonder dat het vermaak een automatisme wordt.
Wie bewust kijkt naar wat hij uitgeeft en hoeveel tijd hij achter het scherm doorbrengt, houdt de regie in eigen hand. Een serie uitkijken, een spelletje spelen of een avondje online ontspanning: het mag er allemaal zijn, zolang het plezier voorop staat. En precies dat maakt een lange Deventer winteravond, met de wind om het huis en de kachel aan, toch weer een stuk aangenamer.